Kısırlık(İnfertilite) nedir?

Basit olarak kısırlık(infertilite) bir yıl süresince çiftin herhangi bir doğum kontrol yöntemi kullanmamasına rağmen gebeliğin elde edilemediği durumdur. Çiftlerde kısırlık erkek kadın veya her ikisindeki problemlere bağlı olabilir.İnfertil (kısır) çiftlerin 0'u erkeğe bağlı 0'u kadına bağlı nedenlerden dolayı çocuk sahibi olamamaktadır. Çiftlerin @'ında ise kısırlık eşlerin her ikisindeki problemlere bağlıdır.

Kadına bağlı kısırlığı etkileyen faktörler nelerdir?

A) Yaş
Yaş ilerledikçe düzenli cinsel ilişkide bulunulmasına rağmen gebelik elde edilene dek geçen süre uzar. 25 yaşındaki bir kadın genellikle 2-3 ay içinde gebe kalabilirken 35 yaşın üzerindeki normal kadınlarda bu süre 6 aydan daha uzun sürebilir. Bunun çeşitli nedenleri vardır:

Yumurtaların yaşlanması; kız çocuklar doğduklarında yumurtalıklarında yaklaşık 400.000 adet yumurta bulunur. Doğumdan sonra yumurta üretimi olmaz ve kadının yaşı ilerledikçe yumurtalarda yaşlanır.
Döllenme oranında azalma; yaş ilerledikçe yumurtanın sperm ile döllenebilme ve döllendikten sonra iyi kalitede bir embryo oluşturma şansı azalır. Elde edilen gebeliklerin düşükle sonlanma ihtimali artar.
Yumurtaların sayısında azalma; ergenlik döneminden itibaren yumurtaların sayısında azalma olur.
Endometriumun döllenen yumurtayı tutma yeteneğinin azalması; ilerleyen yaş ile endometriumun (rahmin iç tabakasının) döllenen yumurtayı tutma yeteneği azalır.
Endometriozis ve myomların artması; yaş ilerledikçe karın içine kanamalar yaparak kısırlığa neden olan endometriozis hastalığı ve rahim içinde yer kaplayan myomlar
daha sık görülür.

B) Ovulasyon (Yumurtlama) Bozuklukları
Salgılanan hormonlar ile yumurtalıklardan her ay ovulasyonun gerçekleşmesini sağlayan hipotalamus hipofiz bezi ve yumurtalıklar arasındaki bağlantının bozulduğu birçok durum ovulasyonu engelleyebilir. Beyinde bulunan bu yapılardaki problemler veya yumurtalıkların hormonlara cevap vermemesi durumunda ovulasyon gerçekleşmez. Ayrıca tiroid ve böbrek üstü bezlerindeki bozukluklar stres aşırı kilo kaybı veya kilo artışı da ovulasyon düzensizliklerine yol açar.

C) Endometriozis
Üreme çağındaki kadınlarda görülen endometriozis rahmin endometruim adı verilen tabakasının rahmin dışında da bulunmasıdır. Bu hastalık yumurtalıklar yumurtalık kanalları ve rahmin dış yüzünde görülür. Erken yaşta çocuk sahibi olan kadınlarda daha nadir görülen endometriozis ağrılı menstrual kanamalar ağrılı cinsel ilişki ve kısırlığa neden olur.

D) Üreme Kanallarında Tıkanıklık
Tüplerdeki tıkanıklık kısırlığın en önemli nedenlerinden biridir. Geçirilmiş enfeksiyonlar tüplerde tıkanıklığa neden olabilir. Birçok bakterinin neden olabileceği üreme organlarındaki yaygın enfeksiyonlar tüplerde iltihaplanma ve şişmeye neden olur. Cinsel temas yolu ile geçen hastalıklar da tüplerde tıkanıklığa yol açabilir. Düşük sonrası enfeksiyon geçirmiş rahim içi araç kullanan ve apandisiti patlamış olan kadınların tüplerinde tıkanıklık daha sık görülür. Karın içine kanamalara neden olan endometriozis hastalığı da tüplerde tıkanıklığa yol açabilir.

E) Rahime Bağlı Faktörler
Myomlar
Kırk yaşın üzerindeki kadınlarda çok sık görülen myomlar rahim duvarında oluşan iyi huylu kas kitleleridir. Myomlar bazı kadınlarda ağrı ve kanamaya neden olur. Büyük myomlar döllenmiş yumurtanın tutunmasını engelleyerek kısırlığa (infertilite) ve elde edilen gebeliklerin düşükle sonlanmasına neden olurlar. Büyük myomlar cerrahi ile çıkartılır.
Rahimde yapısal anomaliler
Bazı kadınlar rahimde yapısal anomalilerle doğarlar. Bunlar çift rahim rahimde bölme vajinaya açılmayan rahim veya rahmin hiç olmamasıdır. Çift rahmi olan kadınlar çocuk sahibi olabilir. Rahimdeki anomalilerin bir kısmı cerrahi tedavi ile düzeltilebilir.